Het winterse leven aan boord

Het leven op het water beviel fantastisch, maar Wilson was zonder vertrekkersplannen wel een beetje klein om definitief op te blijven wonen. En daar kwam Gandalf in beeld. Een prachtige Bronsveen platte kotter uit 2004, 18 meter lang en 5,6 meter breed en door de hefkiel een variabele diepte van 1,35 tot 3 meter. Ze waren op slag verliefd en eind 2022 verruilden Annelinde en Jan hun Wilson voor Gandalf. 

We zijn benieuwd hoe het nu met Annelinde en Jan gaat, ruim twee maanden werden ze nog trotse ouders van dochter Saar. Hoog tijd dus voor een update, we spraken het prille gezin tussen de slaapjes en voedingen door. 

Drie jaar aan boord van Gandalf

Drie jaar geleden namen ze hun intrek aan boord van Gandalf. Aan de buitenkant van het schip hoefde weinig te gebeuren maar van binnen hebben ze er veel aan gedaan om het naar hun smaak te krijgen. Dit in tegenstelling tot Wilson die destijds van buiten grondig aangepakt moest worden maar waar de binnenkant al een refit had ondergaan. Ze bouwden meteen alle service accu’s om naar Lithium accu’s, ze plaatsten zonnepanelen, techniek werd vernieuwd en veranderd, allemaal met als doel om langer onafhankelijk te zijn van walstroom. En dat lukt inmiddels behoorlijk goed.

Jan vertelt: “Sinds deze zomer hebben we vanaf begin april tot 1 september geen stekker in de wal gehad. Daarvan hebben we wel vijf weken een rondje Denemarken gevaren. Wij hebben twee motoren in het schip waarvan eentje, de aggregaat, zorgt voor de hydroliek druk voor de boegschroef, ankerlier en de hefkiel. Daar zit ook een dynamo op en ‘s ochtends lieten we eerst de aggregaat een uurtje bijladen, daar smokkelen we dus een beetje mee. Maar de rest van de dag gebruikten we de stroom opgewekt door de zonnepanelen.” 

Multifunctionele bar

Op de vraag of er iets is wat ze aan boord van Wilson hadden en dat ook hebben meegenomen of aangepast aan boord van Gandalf moeten Jan en Annelinde heel hard nadenken. 

“Die bar!” ineens schiet het Annelinde te binnen. “Bij Wilson hadden we tussen de kajuit en de slaapkamer een groot houten blad met keukenkastjes en daarachter wat techniek. Die plek was eigenlijk wel heel fijn want daar hadden we eigenlijk altijd spulletjes op liggen of Jan kon daar even wat klusjes doen of ik kon daaraan werken, staand achter mijn laptop.“

Ze konden dit natuurlijk niet meenemen naar Gandalf maar in de roef van Gandalf zat een kleine dinette op een verhoging. “Heel onhandig, want je kon er niet met veel mensen aan tafel zitten en dat wilden we wel graag”, aldus Annelinde. Dus na zo’n drie maanden hebben ze de dinette eruit gehaald en in plaats daarvan een bar opgehangen. “Dat fungeert wel een beetje als hetzelfde plekje op Wilson. Het is heel multifunctioneel.”

Zo min mogelijk touwtjes

Iets wat Annelinde soms nog wel eens miste van Wilson was de tent als verlenging van de buiskap. Hierdoor konden ze ook met regenachtig weer toch de luiken opzetten en vieze schoenen en natte jassen buiten laten. Sinds deze zomer hebben ze daarom een kuiptent voor Gandalf samen met een zeilmaker ontworpen. Het is een zeil geworden wat over de giek van de bezaan gaat waar ze losse panelen in kunnen ritsen. Belangrijk bij het ontwerp was volgens Jan: “zo min mogelijk touwtjes want ik liep mezelf daar de hele tijd in te wurgen”. Ze kunnen nu de gehele kuip overdekken of slechts delen afsluiten waardoor je lekker uit de wind zit, maar bijvoorbeeld ook de luiken open kunnen laten bij regenachtig weer. 

Baby aan boord

Voor de komst van Saar hebben Jan en Annelinde weinig aan het schip hoeven doen. “De eerste eigenaar heeft Gandalf zelf ingetimmerd en kreeg destijds ook een dochter aan boord, toevallig ook een Sarah, kwamen we later achter. Hij had in een van de hutten een kinderbedje gebouwd. Dat hebben wij nu weer teruggebracht. We hebben de lattenbodem van het huidige bed vervangen door een plank waar Saar haar wiegje op kan staan, ze kan gewoon met haar bed meegroeien net zo lang totdat ze in het gewone bed kan slapen.”

Jan en Annelinde hadden al eerder voorin het schip een soort van kantoortje verbouwd tot loungehoek en deze fungeert nu als verschoonhoek. Als Saar wat groter is maken ze daar een hek voor en hebben ze een box. Met een paar eenvoudige aanpassingen is hun schip dus goed geschikt te maken voor het leven met een baby aan boord. Over andere aanpassingen voor als Saar groter is, maken ze zich nog niet druk. 

Jan vertelt: “We zijn niet de hele boot door gegaan om alles maar voor te zijn, we zien wel even een beetje, ook hoe Saar daarmee omgaat. Misschien doet ze er wel langer over om te lopen of zit ze opeens bovenaan de trap, daar moeten we dan iets op vinden.”

Winterzeilen

Hoewel Gandalf een stuk groter en ruimer is en meer geschikt om op te wonen dan Wilson, houden Jan en Annelinde nog steeds dezelfde dingen om rekening mee te houden in de winter. Ze moeten ook op dit schip zorgen dat er weinig vocht is aan boord, dus voldoende ventileren en de luchtontvochtiger aanzetten. Het schip moet goed geïsoleerd zijn. Het vullen van de watertank en dieseltank gaat, wanneer je aan boord woont, gewoon door en moet je dus in de gaten blijven houden. Gandalf heeft de luxe van centrale verwarming maar die draait wel op diesel. Het grootste verschil met Wilson is dat Gandalf van staal is. Dat zorgt bij de minste nachtvorst al voor een spekglad dek. Wel even iets om rekening mee te houden als je na een koude nacht nietsvermoedend naar buiten stapt. 

Zeilen doen Jan en Annelinde ook in de winter, al een paar jaar achter elkaar vieren ze oud en nieuw op Terschelling. Dit jaar gaan ze naar Vlieland. Waar ze andere jaren zo snel mogelijk op het Wad wilden zijn, doen ze het dit jaar een beetje rustig aan. Het wordt het eerste tochtje met Saar dus dat is best spannend. Zo hebben ze ook tijd om misschien nog bij wat vrienden in een paar van de IJsselmeerdorpen langs te gaan. 

Toch makkelijk van het wonen aan boord met een baby. Niet hoeven nadenken of je alles wel bij je hebt. Het is toch altijd een halve volksverhuizing met een luiertas, bedje, maxi-cosi en dergelijke. “We lopen na een bezoek zo de steiger af naar ons eigen huis of mensen komen lekker bij ons aan boord!”

Controleer de faciliteiten in een haven

Als je in de winter gaat varen zijn er wel een aantal zaken waar je rekening mee moet houden en die niet zo vanzelfsprekend zijn als in de zomer. Het is in veel havens erg rustig. De een vindt dat misschien wat saai en anderen vinden die rust heerlijk. Er is ook niet overal stroom en water, in veel havens is het water preventief afgesloten. Goed om van tevoren uit te zoeken.  “Zeker met een kleintje aan boord wanneer de wasmachine op volle toeren draait.”

Bruggen draaien niet zo frequent als in de zomer en sommige draaien in de winter helemaal niet. Daarentegen is er in veel havens wel voldoende plek voor passanten en anders dan in de zomer hoef je bijvoorbeeld niet dubbel te liggen. 

Het is ook aan te raden de betonning goed in de gaten te houden. Veel betonning wordt in de winter namelijk weggehaald, vooral rond snelvaargebieden.

“Zo min mogelijk touwtjes want ik liep mezelf daar de hele tijd in te wurgen”

Toekomstplannen

In de nabije toekomst zijn er geen plannen voor een grote reis. Wel willen Jan en Annelinde binnen nu en vier jaar nog een keer een langere reis van een aantal maanden maken in Scandinavië. Want aan Scandinavië hebben zij beiden wel hun hart verloren. 

“En ooit misschien nog een keer een kleintje Atlantic: via Canarische eilanden naar de Azoren en dan via de Ierse zee omhoog weer terug via Schotland.”

Een wens voor de toekomst aan boord, is een elektrische lier. Alle zeilen van Gandalf, maar liefst 5 stuks; grootzeil, bezaan, kotterfok, kluiverfok en genua op de rol, moeten met de hand worden gehesen. Dat is een klus die Jan meestal uitvoert terwijl Annelinde stuurt. 

“Dat werkt prima maar het is wel echt even een klusje. Je bent wel een half uur bezig voordat die boot vol staat. Daar heb ik niet altijd zin in.”

Toen Jan en Annelinde Gandalf kochten zeiden ze grappend tegen elkaar; ”als we een kind krijgen dan mogen we een elektrische lier.” Het kind is er inmiddels, maar de elektrische lier nog niet. Jan vindt het leuk om deze ooit zelf te bouwen en te plaatsen om het mooi passend te krijgen. “Dat zou ik wel leuk vinden als toevoeging en het is een van de laatste dingen op het lijstje van wensen. Het schip is namelijk verder echt wel heel erg naar onze wens.”

Lees het artikel in het hele Zeilwereld magazine 2024-3